به گزارش پایگاه خبری آوانا خبر به نقل از پایگاه خبری تحلیلی کردتودی؛
سارال و چهلچشمه، دو جلوه چشمنواز طبیعت دیواندره، با دشتهای سرسبز، چشمههای زلال و چشماندازهای کوهستانی، ظرفیت ارزشمندی برای رونق گردشگری و اقتصاد محلی کردستان دارند.
به گزارش خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «کردتودی»، دیواندره را میتوان از مناطق برخوردار از تنوع طبیعی در استان کردستان دانست؛ شهرستانی که دشتهای گسترده، ارتفاعات کوهستانی، چشمهها و روستاهای آن، چشماندازهای متفاوتی برای گردشگری ایجاد کردهاند. در این میان، سارال و چهلچشمه دو منطقه شاخص این شهرستان هستند که هرکدام با ویژگیهای خاص خود، ظرفیت جذب گردشگر و توسعه فعالیتهای اقتصادی مرتبط با سفر را دارند.
سارال با طبیعت گسترده و پیشینه فرهنگی و تاریخی، زمینه مناسبی برای گردشگری روستایی و فرهنگی دارد و چهلچشمه با ارتفاعات مرتفع، چشمههای فراوان و پوشش گیاهی ارزشمند، بیشتر مورد توجه علاقهمندان به طبیعتگردی و کوهنوردی قرار میگیرد.
این دو منطقه در کنار هم میتوانند بخشی از هویت گردشگری دیواندره را شکل دهند؛ هویتی که تنها به تماشای طبیعت محدود نمیشود و زندگی، فرهنگ و معیشت مردم بومی را نیز در بر میگیرد.
سارال؛ جاذبهای به وسعت طبیعت و فرهنگ
سارال از مناطق شناختهشده شهرستان دیواندره است که ظرفیتهای طبیعی آن در کنار میراث تاریخی و فرهنگی، زمینه مناسبی برای توسعه گردشگری فراهم کرده است.
دشتها و مراتع منطقه، بهویژه در فصل بهار، جلوهای متفاوت از طبیعت کردستان را به نمایش میگذارند؛ اما آنچه میتواند جذابیت سارال را ماندگارتر کند، پیوند این طبیعت با فرهنگ و سبک زندگی مردم منطقه است.
زندگی روستایی، شیوههای سنتی معیشت، آدابورسوم و داشتههای تاریخی، بخشی از ظرفیتهایی هستند که میتوانند در قالب گردشگری فرهنگی و روستایی معرفی شوند،در چنین الگویی گردشگر علاوه بر دیدن چشماندازهای طبیعی، با فرهنگ بومی، محصولات محلی و شیوه زندگی مردم نیز آشنا میشود.
این ظرفیت در گزارشهای کردتودی نیز مورد توجه قرار گرفته است، در گزارش «قصه سارال دوباره شنیده میشود» که ۲۳ شهریور ۱۴۰۵ منتشر شده، موضوع احیای میراث تاریخی سارال و بازگشت آن به چرخه گردشگری مطرح شده است.
در این گزارش پویا طالبنیا، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی کردستان، سارال را بخشی از حافظه تاریخی، فرهنگی و اجتماعی کردستان توصیف کرده و بر ظرفیت معماری بومی، شیوههای معیشت و آیینهای مردم منطقه تأکید کرده است.
از جمله برنامههای مطرحشده در این گزارش، راهاندازی موزه مردمشناسی سارال و ایجاد مجموعه گردشگری و اقامتی در روستای زاغه سفلی است.
این طرحها با هدف معرفی تاریخ، فرهنگ و سبک زندگی مردم منطقه و تقویت حضور گردشگران مطرح شدهاند. موزه مردمشناسی میتواند بخشی از داشتههای فرهنگی سارال را در معرض دید علاقهمندان قرار دهد و مجموعه اقامتی نیز در صورت اجرا، امکان ماندگاری بیشتر مسافران در منطقه را فراهم کند.
اهمیت چنین طرحهایی در آن است که گردشگری سارال را از یک بازدید کوتاه طبیعتمحور فراتر میبرد و زمینه معرفی داشتههای فرهنگی و اقتصادی روستاها را فراهم میکند. محصولات محلی، خوراک بومی و صنایعدستی نیز میتوانند در کنار این ظرفیتها، سهمی در اقتصاد گردشگری منطقه داشته باشند.
جاده سارال ـ سرشیو؛ مسیری برای پیوند ظرفیتها
یکی از موضوعات مرتبط با توسعه منطقه سارال، راههای ارتباطی و دسترسی به آن است. جاده مناسب، علاوه بر تسهیل رفتوآمد گردشگران، برای زندگی روزمره روستاییان، جابهجایی محصولات و ارتباط میان مناطق هم اهمیت دارد.
در گزارش دیگری از کردتودی با عنوان «عزم مشترک فرمانداران برای تکمیل جاده سارال ـ سرشیو» که ۹ آبان ۱۴۰۵ منتشر شده، از توافق فرمانداران دیواندره و مریوان برای پیگیری تکمیل این محور خبر داده شده است،بر اساس این گزارش، ۳۰۰ میلیارد ریال برای آسفالت ۱۰ کیلومتر از مسیر اختصاص یافته است.
همچنین در گزارشی دیگر از کردتودی، به برنامهریزی برای تکمیل ۱۷ کیلومتر باقیمانده محور سرشیو به سمت سارال اشاره شده است، این اقدامات از نظر ارتباطی و توسعه منطقه اهمیت دارند؛ چراکه بهبود راههای دسترسی میتواند رفتوآمد میان روستاها و مناطق پیرامونی را آسانتر کند و زمینه بهرهمندی بیشتر از ظرفیتهای طبیعی و فرهنگی سارال را فراهم آورد.
در کنار این موضوع، معرفی جاذبهها، خدمات مناسب به گردشگران و توجه به ظرفیت کسبوکارهای محلی میتواند به تکمیل زنجیره گردشگری منطقه کمک کند.
چهلچشمه؛ سرچشمه طبیعت و تنوع زیستی
در سوی دیگر ظرفیتهای طبیعی دیواندره، ارتفاعات چهلچشمه قرار دارد؛ منطقهای کوهستانی که بهواسطه ارتفاعات بلند، چشمههای فراوان و پوشش گیاهی متنوع، از جاذبههای شاخص طبیعتگردی شهرستان به شمار میرود.
در گزارشی با عنوان «چهلچشمه و سارال دیواندره از قاب دوربین» که با عبارت «به گزارش خبرنگار کردتودی از دیواندره» منتشر شده، به اهمیت ارتفاعات چهلچشمه از نظر منابع آبی و گونههای گیاهی اشاره شده است.
در این گزارش، چهلچشمه بهعنوان یکی از سرچشمههای مهم رودخانههای منطقه معرفی شده و از چشمههای متعدد آن، از جمله کانی چاورهش، نام برده شده است.
وجود چشمهها و منابع آبی در کنار ارتفاعات و پوشش گیاهی، چهلچشمه را به منطقهای جذاب برای علاقهمندان به کوهنوردی و طبیعتگردی تبدیل کرده است.
این ویژگیها، علاوه بر ارزش طبیعی، اهمیت زیستمحیطی منطقه را نیز نشان میدهند؛ چراکه منابع آب و پوشش گیاهی از سرمایههای اصلی این پهنه کوهستانی به شمار میروند.
چهلچشمه همچنین میتواند زمینهای برای توسعه گردشگری مسئولانه باشد؛ نوعی از سفر که در آن بازدید از طبیعت با حفاظت از محیطزیست همراه است.
رعایت پاکیزگی مسیرها، جلوگیری از رهاسازی زباله و مراقبت از چشمهها و پوشش گیاهی، از اقداماتی است که به حفظ جاذبههای طبیعی این منطقه کمک میکند.
گردشگری؛ فرصتی برای اقتصاد روستاها
سارال و چهلچشمه از نظر نوع جاذبه تفاوتهایی دارند، اما هر دو میتوانند در توسعه گردشگری و اقتصاد محلی دیواندره نقشآفرین باشند.
در سارال، میراث فرهنگی و زندگی روستایی در کنار طبیعت، زمینهای برای گردشگری فرهنگی و روستایی ایجاد میکند و در چهلچشمه، ارتفاعات و منابع طبیعی ظرفیت اصلی جذب طبیعتگردان و کوهنوردان است.
گسترش گردشگری در این مناطق میتواند فرصتهایی برای عرضه محصولات بومی، معرفی خوراک محلی، توسعه خدمات راهنمایی و ایجاد فعالیتهای کوچک اقتصادی فراهم کند.
در این میانمشارکت مردم روستاها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا هرچه سهم جامعه محلی از فعالیتهای گردشگری بیشتر باشد، امکان تبدیل این ظرفیت به درآمد پایدار نیز افزایش پیدا میکند.
البته بهرهبرداری از جاذبههای طبیعی باید متناسب با توان محیطزیست باشد. حفظ منابع آب، مراتع و پوشش گیاهی، در کنار توجه به خدمات پایه و راههای دسترسی، از ضرورتهای توسعه گردشگری در مناطق کوهستانی و روستایی است.
سارال و چهلچشمه دو جلوه متفاوت از طبیعت و هویت دیواندرهاند؛ یکی با گستره دشتها و میراث فرهنگی و دیگری با ارتفاعات، چشمهها و تنوع طبیعی، معرفی مستند این ظرفیتها و توجه به زیرساختهای موردنیاز، میتواند زمینه حضور بیشتر گردشگران و سهمآفرینی این دو منطقه در اقتصاد گردشگری شهرستان را فراهم کند.